Skip to main content

တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ၏ အခွင့်အရေးကာကွယ်စောင့်ရှောက်သည့် ဥပဒေရေးဆွဲပြဋ္ဌာန်းရေး အဆိုကို ဦးရှိသီး လေရှီးမဲဆန္ဒနယ်မှ ဆွေးနွေးခြင်း

         ဦးရှိသီး၊ လေရှီးမဲဆန္ဒနယ်မှ “၁၁-၇-၂၀၁၂ ရက်နေ့ ပထမ အကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် စတုတ္ထပုံမှန်အစည်းအဝေး သတ္တမနေ့အစည်းအဝေးမှာ ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း ကွတ်ခိုင်မဲဆန္ဒနယ်မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးတီခွန်မြတ် အဆိုတင်သွင်းသွား တဲ့ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ၏ အခွင့်အရေးကာကွယ်စောင့်ရှောက်သည့် ဥပဒေရေးဆွဲပြဋ္ဌာန်းရေးကို ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအားလုံး စဉ်းစားချင့်ချိန်နိုင်ရန်အတွက် တင်ပြဆွေးနွေးသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ လေးစားအပ်ပါသော ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးခင်ဗျား။ ဥပဒေ အကိုးအကား စာသားမှန်ကန်မှုရှိစေရန် အတွက် ဖတ်ကြားတင်သွင်း ရှင်းလင်းခွင့်ပြုပါရန် တင်ပြအပ် ပါတယ်။

      ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အခန်း(၁) နိုင်ငံတော်အခြေခံ မူများပုဒ်မ ၃ မှာ နိုင်ငံတော်သည် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ပေါင်းစုံတို့ စုပေါင်းနေထိုင်သော နိုင်ငံဖြစ် သည်။ ပုဒ်မ ၂၁ အပိုဒ်ခွဲ (က) မှာ နိုင်ငံသားတိုင်းသည် ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် သတ်မှတ် ပြဋ္ဌာန်းထား သည့် တန်းတူညီမျှမှုအခွင့်အရေး၊ လွတ်လပ်မှုအခွင့်အရေး၊ တရားမျှတမှုအခွင်‌့အရေး တို့ကို ခံစားခွင်‌့ရှိသည်လို့ အတိအလင်းပြဋ္ဌာန်း ထားပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။

          လေးစားအပ်ပါသော ပြည်သူ့ လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များခင်ဗျား။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအခန်း(၈) နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသားများ၏ မူလအခွင့်အရေးနှင့်တာဝန်များအခန်းမှာ နိုင်ငံသားဖြစ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ပုဒ်မ ၃၄၅ တွင် (က) ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ၏ တိုင်းရင်းသားမိဘနှစ်ပါးမှမွေးဖွားသူ။ (ခ) ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အတည်ပြုပြဋ္ဌာန်းသည့်နေ့တွင် ဥပဒေအရ နိုင်ငံသားဖြစ်ပြီးသူဟု အတိ အလင်းပြဋ္ဌာန်းပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။ ပုဒ်မ ၃၄၇ မှာ နိုင်ငံတော်သည် မည်သူ့ကိုမဆို ဥပဒေအရာတွင် တန်းတူညီမျှအခွင့်အရေးရရှိစေရမည်။ ထိုပြင် ဥပဒေ၏အကာအကွယ်ကို လည်း တန်းတူညီမျှစွာ ရရှိပိုင်ခွင့်ပေးရမည်။ ပုဒ် ၃၄၈ တွင် နိုင်ငံတော်သည် ပြည်ထောင်စုသမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မည်သည့် နိုင်ငံသားကိုမျှ လူမျိုး၊ ဇာတိ၊ ကိုးကွယ်ရာဘာသာ၊ ရာထူးဌာနန္တရ၊ အဆင်‌့အတန်း၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး၊ ဆင်းရဲသားချမ်းသာတို့ကို အကြောင်းပြု၍ ခွဲခြားမှုမရှိစေရဟူ၍လည်း ကောင်း၊ ပုဒ်မ ၃၄၉ တွင် နိုင်ငံသားများသည် အောက်ပါလုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ရာတွင် တူညီသော အခွင့်အလမ်းရှိစေရမည်။ (က) ပြည်သူ့ဝန်ထမ်းတာဝန်ထမ်းဆောင်မှု၊ (ခ) အလုပ်လုပ် ကိုင်မှု၊ (ဂ)ကုန်သွယ်ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှု၊ (ဃ) စီးပွားရေးလုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်မှု၊ (င) အတတ်ပညာ နှင့်အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှု၊ (စ) ဝိဇ္ဇာပညာ၊ သိပ္ပံပညာနှင်‌့ နည်းပညာရပ်များရှာဖွေ ဖော်ထုတ်မှု စသည်ဖြင့် နိုင်ငံသားများ၏ မူလအခွင်‌့အရေးနှင့် ရပိုင်ခွင်‌့များ ပြဋ္ဌာန်းထားပြီးဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ပုဒ်မ ၃၅၅ မှာ နိုင်ငံသားတိုင်းသည် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံအတွင်း မည်သည့်အရပ်ဒေသ၌ မဆို ဥပဒေနှင့်အညီ အခြေစိုက်နေထိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟူ၍လည်းကောင်း ပြဋ္ဌာန်းထားပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ အလျဉ်းသင့်လို့ ကျွန်တော်တို့ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသဟု ဆိုသော်လည်း မိမိတို့နှင့် ဘိုးဘွား စဉ်ဆက် အတူလက်တွဲနေထိုင်ခဲ့ကြတဲ့ ကူကီးချင်းတိုင်းရင်းသားများနှင့် အခြားတိုင်းရင်းသားများ အပေါ်မှာ အနိုင်ကျင့်ခွဲခြားဆက်ဆံမှုမပြုခြင်း၊ စာပေ၊ ဘာသာရေးအရ ခွဲခြားပုတ်ခတ်ပြောဆိုခြင်းများ လုံးဝမဖြစ်အောင် ဆက်ဆံသွားခြင်းသည် အခြေခံဥပဒေက ပေးဆောင်သော အသိတရားပင်ဖြစ်ပါတယ်။ အခြားတိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်တွေမှာလည်း ဒီအတိုင်းဖြစ်ပါကြောင်း တင်ပြလိုပါတယ်။ တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအနေနဲ့ အမည်နာမကွဲသရောင်ရှိနေကြသော်လည်း အားလုံးသည် တစ်မြေတည်းနေ၊ တစ်ရေတည်းသောက် သွေးချင်းညီအစ်ကိုများဖြစ်သည်ဟူသော ပြည်ထောင်စု စိတ်ဓာတ်က တိုင်းရင်းသားအားလုံးကို ထိန်းထားကြပြီးဖြစ်ပါတယ်။

     ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များခင်ဗျား။ ဖွဲ့စည်းပုံအ‌ွခေခံ ဥပဒေပုဒ်မ ၃၆၁ မှာ နိုင်ငံတော်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာသာသနာတော်ကို နိုင်ငံတော်၏ နိုင်ငံအများဆုံး ကိုးကွယ်ရာဖြစ်သော ဂုဏ်ထူးဝိသေသနှင့် ပြည့်စုံသည့် ဘာသာသာသနာဖြစ်သည်ဟု နိုင်ငံတော်က အသိအမှတ်ပြုသည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသလို ပုဒ်မ ၃၆၂ တွင် နိုင်ငံတော်တွင် ခရစ်ယာန်ဘာသာ သာသနာ၊ အစ္စလာမ်ဘာသာသာသနာ၊ ဟိန္ဒူဘာသာသာသနာနှင့် နတ်ကိုးကွယ်သော ဘာသာတို့ကို ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အာဏာတည်သောနေ့၌ နိုင်ငံတော်တွင် ရှိနေကြသော ကိုးကွယ်ရာဘာသာ များဟူ၍ အသိအမှတ်ပြုပြီးသားဖြစ်ပါတယ်။ ပုဒ်မ ၃၆၃ မှာ နိုင်ငံတော်သည် အသိအမှတ်ပြု ထားသော ဘာသာသာသနာများကို တတ်နိုင်သမျှ ကူညီစောင့်ရှောက်မည်ဟု ဘာသာရေးနှင်‌့ ပတ်သက်လို့လည်း အတိအကျအကာအကွယ်ပေးထားပြီးဖြစ်ပါတယ်။ အခြားနိုင်ငံများကဲ့သို့ လူမျိုး ရေး၊ ဘာသာရေးကို အကြောင်းပြုပြီး ပဋိပက္ခမဖြစ်ပေါ်စေရေးအတွက် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ အတွင်း မှီတင်းနေထိုင်ကြတဲ့ တိုင်းရင်းသား ကချင်၊ ကယား၊ ကရင်၊ ချင်း၊ ဗမာ၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်း စတဲ့ တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စု ကြီးတွေအပါအဝင် ကျွန်တော်တို့လို နာဂ၊ ပအို့ဝ်၊ ပလောင်၊ ဓနု၊ ကိုးကန့်၊ ဝ၊ လားဟူ၊ အခါစတဲ့ တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုငယ်ကလေးများအားလုံးကိုလည်းပဲ အခြေခံဥပဒေက အပြည့်အဝအကာအကွယ် ပေးထားပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။ အဆိုရှင် ဦးတီခွန်မြတ် ရှင်းလင်းသွားတဲ့ အထဲမှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ တိုင်းရင်းသားများအတွက် အကာအကွယ်ဥပဒေ ၇၈ ဖြင့် ပြဋ္ဌာန်းကာ ဥပဒေအရေးပေးထားတယ်။ အခွင့်အရေးပေးထားတယ်ဆိုတာက အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ နာဂ တိုင်းရင်းသားများအနေနဲ့ ၁၉၄၆ ခုနှစ်မှာ ဒေါက်တာဖီဆိုဦးဆောင်ပြီးတော့မှ  ဗြိတိသျှအစိုးရဆီမှာ လွတ်လပ်ရေးတောင်းဆိုခဲ့တဲ့အခါမှာ အိန္ဒိယအစိုးရအနေနဲ့ လက်မခံဘဲနဲ့ အိန္ဒိယတစ်နိုင်ငံလုံးအတွက် ၁၉၄၇ မှာ လွတ်လပ်ရေးတောင်းဆိုရယူပြီး နာဂတိုင်းရင်းသားများအတွက် (Freedom of Nagaland) (နာဂလိုင်းပြည်နယ်) အဖြစ်သတ်မှတ်ပေးပြီးတော့မှ ယနေ့အထိ နာဂလိုင်းပြည်နယ်မှာ၊ အာသံပြည်နယ်မှာ၊ မဏိပူရပြည်နယ်မှာ၊ အာရိုနာဂျာပရီတက် ပြည်နယ်တွေမှာ လူဦးရေ ၄ သန်း ကျော်နှင့် သီးခြားဥပဒေပြဋ္ဌာန်းပေးပြီးဆောင်ရွက်နေတာဖြစ်ပါတယ်။ သူတို့နိုင်ငံရဲ့ အခြေအနေနှင့် တိုင်းရင်းသားမျိုးစုံ ရောနှောနေထိုင်လျက်ရှိတဲ့ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံရဲ့ သမိုင်းလမ်းကြောင်း အခြေအနေ ဟာ မတူကြလို့ဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံဟာ ပြည်ထောင်စုစနစ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထား တာဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတော်၏နယ်မြေအပိုင်းအခြားဟူသမျှသည် နိုင်ငံတော်မှ မည်သည့်အခါမျှ မခွဲထွက်ရ လို့ ဥပဒေက ပြဋ္ဌာန်းထားသည့်အတိုင်း တိုင်းရင်းသားအားလုံးက လိုက်နာနေထိုင်ခြင်းဖြင့် နိုင်ငံတော် တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးကို ဖြစ်ထွန်းစေမှာဖြစ်ပါတယ်။

        လေးစားအပ်ပါသော ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များခင်ဗျား။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပုဒ်မ ၂၂ မှာ နိုင်ငံတော်သည်။ (က)    တိုင်းရင်းသားများ၏ စကား၊ စာပေ၊ အနုပညာ၊ ယဉ်ကျေးမှုတို့ကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် ကူညီဆောင်ရွက်မည်၊ (ခ) တိုင်းရင်းသား အချင်းချင်း စည်းလုံးညီညွတ်ရေး၊ ချစ်ကြည်လေးစားရေးနှင့် ရိုင်းပင်ကူညီရေးတို့ တိုးတက်ဖြစ်ထွန်း စေရန် ကူညီဆောင်ရွက်မည်၊ (ဂ) တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှုနည်းပါးနေသေးသည့် တိုင်းရင်းသားများ၏ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ စီးပွားရေး၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး စသည်တို့ပါဝင်သော လူမှုစီးပွား တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် ကူညီဆောင်ရွက်မည်လို့ တိုင်းရင်းသားအရေးနှင့်ပတ်သက်လို့ အတိ အလင်းပြဋ္ဌာန်းထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပဒေမှာ ပြဋ္ဌာန်းထားတဲ့အတိုင်း လက်တွေ့အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်ရွက်သွားခြင်းအားဖြင့် ပြေလည်သွားမယ်လို့ ယူဆပါတယ်။

   လေးစားအပ်ပါသော ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များခင်ဗျား။ ကျွန်တော်တို့ တိုင်းရင်းသားအများစုနေထိုင်တဲ့ တောင်ပေါ်ဒေသတွေဟာ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး အခက်အခဲ၊ အခြားအခက်အခဲမျိုးစုံတို့ကြောင့် ခေတ်အဆက်ဆက်မှာ နိမ့်ကျပြီးနောက်ကျကျန်ခဲ့လို့ နိုင်ငံတော်အစိုးရက တစ်ပြေးညီဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာနအသစ်တစ်ခု ဖွင့်လှစ်ပြီး တိုင်းရင်းသားတို့အရေးကို ရှေ့ရူဆောင်ရွက်ပေးနေတာဟာ နိုင်ငံတော်ရဲ့တိုင်းရင်းသား များအပေါ်ထားရှိတဲ့ စေတနာ၊ မေတ္တာအမှန်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော်အမြင်အနေနဲ့ကတော့ ကျွန်တော်သည် နာဂတိုင်းရင်းသား မြန်မာနိုင်ငံသားလို့ပဲ ခံယူပါတယ်။ ယခု လွှတ်တော်အတွင်းမှာ လည်းပဲ တိုင်းရင်းသားမျိုးစုံ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ်များထဲမှာလည်းပဲ တိုင်းရင်းသားမျိုးစုံပါဝင်ကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့အားလုံးသည် မည်သည့်တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုပဲဖြစ်ပါစေ မြန်မာနိုင်ငံသားပဲဆိုတဲ့ခံယူချက် ယုံကြည်ချက်နှင့် ပြည်ထောင်စုသမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ၂၀၀၈ ၏ အကာအကွယ်အောက်မှာပဲ အတူတကွလက်တွဲ နေထိုင်သွားစေချင်ပါတယ်။ နိုင်ငံတော်အဓွန့်ရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးအတွက် တိုင်းရင်းသားအချင်း ချင်းတွေဝေပြီး ဝိဝါဒကွဲစေနိုင်တဲ့ ဆွေးနွေးမှုတွေအစား ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံတော်သစ်တည်ဆောက်ချိန်မှာ နိုင်ငံတော် သမ္မတကြီးရဲ့လမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်တဲ့ သန့်ရှင်းသောအစိုးရ၊ ကောင်းမွန်သောအုပ်ချုပ်မှုစနစ် ဖြစ်စေရမည်။ မတူတာတွေ အသာခဏထားပြီး တူတာလေးတွေနှင်‌့စပြီး နိုင်ငံတော်ကြီးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် အောင် လက်တွဲဆောင်ရွက်ကြဖို့ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကြီးပြောတဲ့ အတ္တစွဲ၊ လူမျိုးစွဲ၊ ဘာသာစွဲ၊ ဒေသစွဲ၊ ပါတီစွဲမထားဘဲနဲ့ ပွင့်လင်းမြင်သာသော လွှတ်တော်ဖြစ်စေရမည်ဆိုတဲ့ကတိစကားတို့ကို  ရှေ့ရှုထောက် ထားလျက် မြန်မာနိုင်ငံသားအားလုံးကို ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက အကာအကွယ်ပေး ထားပြီး ဖြစ်သဖြင့် သီးခြားတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုအခွင့်အရေးကို ဦးထိပ်မထားဘဲ နိုင်ငံတော်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံသားများ၏ ဘုံအကျိုးကိုသာ ရှေ့ရူဆောင်ရွက်သွားကြပါစို့လို့ တိုက်တွန်းရင်း နိဂုံးချုပ်အပ် ပါတယ်ခင်ဗျား အားလုံးကိုကျေးဇူးတင်ပါတယ်” ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။